Improv boeken- en reis-tip

Sinds vandaag ben ik weer in Nederland, na een vakantie van acht dagen in New York. Daar zou ik veel over kunnen vertellen, maar dat valt buiten de focus van deze blog, dus dat doe ik nu even niet

Wat ik o.a. in New York bij toeval ontdekt heb – en wél relevant is voor deze blog – is de geweldige boekenwinkel “The Drama Book Shop“.
Deze boekhandel ligt min of meer tussen Bryant Park en Times Square in (voor wie New York een beetje kent , en richt zich volledig op theater-gerelateerde boeken. Dus een perfecte plek om je verzameling van (Engelstalige) acteer-, improv- en improvisatie-gerelateerde boeken uit te breiden.

En kan je niet vinden wat je zoekt? Geen probleem, want al het personeel wat er rondloopt is heel behulpzaam én bijzonder deskundig. Wat wil je nog meer?!
Sterker nog: ze zijn zelfs zó goed in wat ze doen, dat de winkel vorig jaar – als eerste winkel ooit – een Tony Award “For Excellence in Theatre” gewonnen heeft.

Dus mocht je een keer in New York zijn, ga dan zeker eens bij ze langs. Het is zoveel leuker dan dat afgezaagde Times Square bezoeken

Beter impro zingen-tip: Gooi een muzikaal ‘balletje’ op…!

Er zijn allerlei manieren waarop je je zangtechniek & je muzikale improvisatie vaardigheden kan verbeteren en uitbreiden. De volgende tip is het best samen te vatten als: gooi eens muzikaal een ‘balletje’ op!

Wanneer ik al improviserend een lied aan het zingen ben, heb ik vaak eenzelfde beeld in m’n achterhoofd zitten: dat van een ritmisch-gymnastiek meisje wat zo’n bal de lucht ingooit, dan een hele ingewikkelde choreografie uitvoert, en daarna schijnbaar moeiteloos de bal op het juiste moment weer opvangt.

Bij improvisatie zingen, is ‘de bal’ voor mij het rijmwoord van de tweede regel die ik ga zingen.
Wanneer ik de eerste regel begin te zingen, zing ik de zin – qua inhoud – meestal gewoon zoals ik hem wil zingen: ik ben dan nog niet echt bezig met dat er nog een tweede, rijmende zin achteraan moet gaan komen. Het enige waar ik wél op probeer te letten, is dat ik de eerste zin afsluit met een woord waar vrij makkelijk op te rijmen is. Dus dat ie niet eindigt op een fijn woord als ‘herfst’, of zo
Wanneer ik de tweede regel begin te zingen, gooi ik de muzikale ‘bal’ de lucht in. Terwijl ik doorzing, ga ik (in m’n achterhoofd) snel op zoek naar een woord wat rijmt op het laatste woord van de eerste zin. Zodra ik iets heb wat ook maar enigszins past, stop ik met zoeken & kan ik ontspannen. Ik weet nu namelijk hoe de tweede regel zal gaan eindigen, en ben dus van mijn rijmstress af. De overgebleven tijd van de tweede regel kan ik nu min of meer vrij invullen, zolang ik maar zorg dat deze enigszins passend bij het rijmwoord uitkomt. Tegen de tijd dat ik aan het einde van de tweede regel ben, vang ik dan ‘de bal’ weer ontspannen op. En voilá: twee rijmende zinnen gezongen, zonder (al teveel…) stress!

Oké: deze handigheid komt zeker niet vanzelf. Maar je kan er wel op trainen. En naarmate je het vaker doet, gaat het ook steeds makkelijker. Heus!
Wat voor mij daarbij het fijnst is om te ervaren, is dat – omdat ik weet dat ‘t bijna altijd wel goed komt – ik ook steeds makkelijker vol vertrouwen ‘de bal’ de lucht in durf te gooien. Omdat ik weet dat er eigenlijk altijd wel iets is, wanneer ‘de bal’ weer naar beneden komt!
Door het wegvallen van de rijmstress, kan ik ook des te meer tijd & energie steken in het invullen van de zinnen zélf. Zodat het niet alleen rijmt, maar vaak ook nog eens ergens over gáát

Om af te sluiten, nog twee tips om het rijmen, resp. het omhoog gooien & weer opvangen van ‘de bal’, makkelijker te maken:

• Ben je al begonnen aan zin 2, en komt er geen goed rijmwoord? Maak je tekst dan gewoon twee keer zo lang.
  Oftewel: wat je dácht dat zin 2 zou worden, wordt gewoon een verlenging van zin 1. Je smeert – ter plekke – deze hele tekstregel dus uit over twee delen. Zo kan je aan het einde van ‘zin 2′ (deel 2 v.d. 1e zin) opnieuw een (beter) rijmwoord uitkiezen. En je hebt daarna ook nog eens twee keer zo lang de tijd (namelijk 2 ‘zinnen’) om daar een rijmwoord bij te bedenken!
• Ben je bijna aan het einde van zin 2, en komt er maar geen goed rijmwoord? Kies dan als rijmwoord hetzelfde woord als wat zin 1 heeft.
  Het is wat minder spannend dan echt een ander rijmwoord, maar het publiek valt het vaak niet eens op, en je hebt tenminste iets wat rijmt. Beter dát, dan enorm in de stress schieten!
  Of herhaal zelfs een deel van het einde van zin 1. En doe daarbij net alsof dat een van tevoren gepland ‘motiefje’ was: grote kans dat het publiek je echt een top-zanger vindt!

Beter leren impro zingen-tip: Zing in de auto!

Er zijn allerlei manieren waarop je je zangtechniek & je muzikale improvisatie vaardigheden kan verbeteren en uitbreiden. Mijn tip hiervoor: zing in de auto! <of vergelijkbare afgesloten ruimte naar keuze…>

Ikzelf zing heel veel als ik in de auto rij (meestal is dat wanneer ik alleen rij, maar soms ook niet ). Dat kan misschien een enkele keer nog wel eens een wat aparte blik van een mede-weggebruiker opleveren, maar ach: die ken ik verder toch niet persoonlijk, dus wat maakt het uit!

Wat maakt zingen in de auto (voor mij) zo fijn & waardevol?

• Om te beginnen kan je daar zo hard  – en zo ‘imperfect’ – zingen als je maar wil: niemand die het hoort (zolang je de raampjes dichthoudt & geen cabrio rijdt ). Dus je kan lekker experimenteren met je zang: hard/zacht, hoog/laag, vanuit je buik zingend of op je kopstem, hees, met veel vibrato, gekke krulletjes – noem maar op: alles kan! Een ideale manier om ongegeneerd dingen uit te proberen dus;
• De meeste mensen zitten vrij regelmatig in de auto, dus je kan lekker vaak op deze manier oefenen. Ik weet heel zeker dat mijn zangtechniek zich erg verbeterd heeft door het al jarenlang veel zingen in de auto;
• Je kan perfect de muziek uitzoeken die bij je (stembereik) past, waar je blij van wordt, waardoor je geïnspireerd wordt, etcetera. Zo kan je maximaal profijt uit het autozingen halen (geen ‘vullers’ die je moet uitzitten!), en het wordt er ook zoveel leuker op!
  Ikzelf heb een hele rits CDs samengesteld met nummers die prima passen bij mijn stem(bereik), die ik fijn meezingen vind, en/of waar ik lekker mee kan spelen (bijv. door een 2e stem eronder te zetten);
• Je kan de nummers waarmee je meezingt weer gebruiken als bron van inspiratie tijdens toekomstige improvisatie zang (ik zoek behoorlijk wat nummers specifiek voor dat doel uit). Waarmee ik natuurlijk niet bedoel dat je ze ‘letterlijk’ 1-op-1 gaat hergebruiken.
  Wat je wél kan doen, is een bestaand nummer (deels) van een nieuwe tekst voorzien terwijl je meezingt. Omdat het een bestaand nummer is, ken je de melodie ervan al, dus dat geeft je een mooie basis/houvast. Begin bijvoorbeeld met de 1e regel van een couplet gewoon mee te zingen, en daar dan een zelfbedachte (en correct-rijmende) 2e regel overheen te zingen. Gaat dat goed, dan kun je bijvoorbeeld over een Engelstalig nummer een Nederlandse tekst heen gaan zingen (die qua tekst en sfeer lijkt op het origineel – maar misschien ook wel helemaal anders is). Zo werk je op allerlei niveaus aan je handigheid om tekst op een melodie te zetten. En dat komt altijd van pas!
  Een andere manier waarop de nummers je kunnen inspireren, is dat je typische elementen uit populaire muziekstijlen kan gaan destilleren. Wat maakt een musicalnummer een musicalnummer? Wat kenmerkt een smartlap / powerballad / heavy metal nummer / etc.? Dat zorgt ervoor dat wanneer je een lied in die muziekstijl gaat zingen (bijv. omdat het publiek of de muzikant die stijl als input gegeven heeft), dat je dan makkelijk(er) de juiste basiselementen daarvan kunt neerzetten. En met name uit musicalnummers (omdat die vaak veel stijl-, melodie- en tempowisselingen hebben) haal ikzelf veel elementen die ik later weer in impro liedjes kan verwerken. Zo worden de impro nummers minder eentonig, en kan je ook makkelijker een verrassende wending bedenken (bijv. een tempo-wissel, een aparte ‘brug’, of een mooie modulatie). En het publiek denkt al snel dat je écht een totaal muzikaal genie bent dat je dit soort dingen uit het niets tevoorschijn kan toveren

Kortom: zoek een auto, badkamer, of andere (kleine) ruimte waar je ongestoord kan gaan ‘jammen’, en ga lekker muzikaal aan de slag!